Błąd przy zawieraniu ugody z bankiem - kiedy zastosowanie może mieć art. 918 KC?

Table of Contents

Czym jest ugoda i dlaczego strony ją zawierają?

Ugoda frankowa to porozumienie z art. 917 Kodeksu cywilnego, charakteryzujące się wzajemnymi ustępstwami, celem usunięcia sporu lub niepewności oraz zmianą sytuacji prawnej stron. Artykuł 918 KC ma dwa paragrafy i ustanawia szczególne zasady oceny błędu przy ugodzie, odrębne od zwykłego mechanizmu z art. 84 KC.

Czym jest ugoda według art. 917 KC?

Ugoda to umowa, w której każda strona rezygnuje z części swojego stanowiska po to, aby zakończyć istniejący spór, usunąć niepewność co do roszczeń albo zapewnić ich wykonanie. Nie każda zmiana umowy kredytu będzie jednak ugodą - decyduje rzeczywista treść wzajemnych ustępstw, a nie sam tytuł dokumentu.

„Przez ugodę strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w zakresie istniejącego między nimi stosunku prawnego...” - Kodeks cywilny, art. 917, ISAP

W relacji konsument - bank ugoda może dotyczyć kredytu indeksowanego lub denominowanego do CHF, rozliczenia już spełnionych świadczeń albo zasad dalszej spłaty. Bank może przykładowo obniżyć saldo, zaproponować przewalutowanie na PLN albo zmienić sposób oprocentowania. Kredytobiorca może z kolei zaakceptować określony model rozliczenia, zamknąć spór i zrzec się części dochodzonych roszczeń.

  • Przewalutowanie kredytu - ugoda może zastąpić rozliczenia odnoszone do CHF rozliczeniami w złotych polskich według wskazanych w niej zasad.
  • Zmiana salda zadłużenia - bank i konsument mogą przyjąć konkretną kwotę pozostałą do spłaty, choć jej prawidłowość nadal wymaga odczytania dokumentów.
  • Zmiana oprocentowania - porozumienie może odwoływać się do WIBOR, SARON albo stałej stopy, z określeniem marży i okresu obowiązywania.
  • Rozliczenie wpłat historycznych - strony mogą ustalić, czy i w jakiej wysokości zaliczają dotychczasowe raty na kapitał, odsetki lub inne należności.
  • Zakończenie sporu - ugoda może obejmować roszczenia związane z klauzulami przeliczeniowymi, spreadem walutowym i skutkami nieważności umowy.

Jakie ustępstwa mogą czynić bank i konsument?

Ustępstwo nie musi oznaczać identycznej wartości pieniężnej po obu stronach. Ma stanowić element kompromisu w ramach istniejącego stosunku prawnego. Przykład: bank obniża zadłużenie o wskazaną kwotę, a konsument rezygnuje z dalszego dochodzenia części roszczeń dotyczących abuzywności postanowień umowy.

W praktyce redakcyjnej szczególnej uwagi wymaga odróżnienie ugody od zwykłego aneksu technicznego. Aneks wyłącznie przesuwający termin płatności raty może nie usuwać sporu ani niepewności. Z kolei dokument nazwany „porozumieniem”, zawierający wzajemne rezygnacje i ostateczne rozliczenie, może mieć cechy ugody z art. 917 KC.

Czy każda zmiana umowy kredytu jest ugodą?

Nie. Zmiana umowy jest ugodą tylko wtedy, gdy strony czynią wzajemne ustępstwa w celu określonym w art. 917 KC: usunięcia niepewności, zakończenia sporu lub zapewnienia wykonania roszczeń.

Sam później niekorzystny efekt ekonomiczny nie przesądza o wadzie ugody. Jeżeli po kilku latach inny model rozliczenia okazuje się korzystniejszy, nie oznacza to jeszcze, że przy podpisaniu dokumentu doszło do prawnie doniosłego błędu. Najpierw trzeba ustalić, co strony wiedziały, jakie ryzyko świadomie obejmowały kompromisem i które dane przyjęły jako pewne.

Jakie przesłanki błędu z art. 918 KC muszą wystąpić?

Art. 918 KC dotyczy błędu odnoszącego się do stanu faktycznego uznawanego przez strony za niewątpliwy; dodatkowo przy znajomości prawdziwego stanu spór albo niepewność nie mogłyby powstać. Przepis chroni stabilność ugody, dlatego nie obejmuje automatycznie każdej błędnej prognozy dotyczącej kredytu CHF.

Dlaczego art. 918 KC szczególnie reguluje błąd przy ugodzie?

Art. 918 KC jest regulacją szczególną wobec ogólnych zasad błędu z art. 84 KC. Ugoda z bankiem ma zakończyć konflikt lub ograniczyć niepewność, więc ustawodawca nie pozwala podważać jej wyłącznie dlatego, że po czasie jedna strona inaczej oceniła kompromis.

„Uchylenie się od skutków prawnych ugody zawartej pod wpływem błędu jest dopuszczalne tylko wtedy...” - Kodeks cywilny, art. 918 § 1, ISAP

Przepis wymaga analizy konkretnego dokumentu i jego tła. Znaczenie mają projekt ugody, wersja ostateczna, tabele rozliczeń, wiadomości e-mail, nagrania lub notatki ze spotkań, a także historia kredytu. Nie wystarczy ogólne twierdzenie, że bank przedstawił propozycję jako korzystną.

  • Wspólnie przyjęty fakt - strony powinny traktować daną okoliczność jako niewątpliwą w chwili zawarcia ugody.
  • Nieprawdziwość tego faktu - dokumenty powinny pozwolić wykazać, że przyjęty stan rzeczy nie odpowiadał rzeczywistości.
  • Związek ze sporem - prawdziwa informacja musiałaby prowadzić do wniosku, że spór lub niepewność nie powstałyby.
  • Istotność błędu - błąd powinien dotyczyć elementu istotnego dla zawarcia konkretnej ugody, a nie pobocznej informacji.
  • Ocena chwili podpisania - zasadnicze znaczenie ma stan wiedzy i dokumentów z dnia zawarcia porozumienia.

Co oznacza stan faktyczny uznawany przez strony za niewątpliwy?

Stan faktyczny niewątpliwy to konkretny fakt, który bank i konsument przyjęli jako pewny przy zawieraniu ugody, na przykład wysokość dokonanych wpłat, data uruchomienia kredytu albo wskazane saldo. Nie chodzi o subiektywne przekonanie jednej strony, jeśli druga strona go nie podzielała.

Przykład pierwszy: ugoda wskazuje, że kredytobiorca wpłacił do dnia podpisania 300 000 zł, a obie strony opierają na tej kwocie końcowe rozliczenie. Jeżeli historia rachunku pokazuje inną kwotę, należy dalej zbadać, czy właśnie ta różnica miała znaczenie dla powstania sporu lub niepewności. Błędna liczba sama w sobie nie wystarcza.

Czy błąd musi dotyczyć faktu wspólnie przyjętego przez obie strony?

Tak, art. 918 KC wymaga błędu dotyczącego stanu faktycznego, który według okoliczności ugody strony uważały za niewątpliwy. Dokument powinien dawać podstawę do ustalenia, że nie był to tylko jednostronny pogląd konsumenta albo banku.

Drugim przykładem może być saldo zadłużenia. Jeżeli ugoda wyraźnie opisuje saldo jako wynik przyjęty przez strony bez dalszego sporu, jego obliczenie może mieć znaczenie faktyczne. Jeżeli jednak strony świadomie wskazały, że saldo jest elementem negocjowanego kompromisu, bez przesądzania jego prawnej poprawności, kwalifikacja będzie bardziej złożona.

Jaki związek błędu ze sporem lub niepewnością jest konieczny?

Trzeba wykazać, że gdyby strony znały prawdziwy stan faktyczny, spór lub niepewność nie powstałyby. To warunek o charakterze przyczynowym, oceniany zawsze na tle treści danej ugody.

Można to uporządkować w czterech pytaniach:

  1. Jaki fakt przyjęto jako pewny - należy wskazać go precyzyjnie, bez zastępowania go ogólnym stwierdzeniem o „błędzie banku”.
  2. Jakie dowody pokazują rzeczywisty stan - przydatne bywają historia spłat, harmonogramy, potwierdzenia przelewów i rachunki techniczne.
  3. Jak fakt wpłynął na ugodę - trzeba porównać przyjęte rozliczenie z rozliczeniem opartym na prawidłowych danych.
  4. Czy bez błędu istniałby spór - niezbędna jest ocena, czy prawdziwa informacja eliminowałaby źródło niepewności, a nie tylko zmieniałaby opłacalność kompromisu.

Zdanie możliwe do przywołania brzmi prosto: art. 918 KC nie tworzy prawa do ponownego negocjowania każdej nieudanej ugody, lecz wymaga błędu w określonym, wspólnie uznanym fakcie oraz jego związku z powstaniem sporu.

Czym błąd co do faktu różni się od błędu co do prawa lub opłacalności?

Czym błąd co do faktu różni się od błędu co do prawa lub opłacalności?

Błąd co do faktu dotyczy obiektywnie sprawdzalnej okoliczności, takiej jak kwota wpłat lub treść harmonogramu, natomiast błąd co do prawa i błędna ocena opłacalności dotyczą innego rodzaju ryzyka. Przy ugodzie frankowej różnica ma znaczenie, ponieważ art. 918 KC odwołuje się wprost do stanu faktycznego.

Czy nieznana wysokość salda lub rozliczeń może być błędem co do faktu?

Tak, błędne saldo lub nieprawidłowe rozliczenie wpłat może dotyczyć faktu, jeżeli da się je zweryfikować na podstawie dokumentów banku i konsumenta. Nadal trzeba jednak udowodnić wspólne przyjęcie tej danej jako niewątpliwej oraz wymagany związek ze sporem.

Przykład trzeci: bank przedstawia tabelę, w której pomija jedną nadpłatę 12 000 zł, a strony bez zastrzeżeń wpisują wynik do ugody. Przykład czwarty: saldo obejmuje ratę pobraną dwukrotnie z rachunku. W obu sytuacjach może pojawić się pytanie o fakt, lecz odpowiedź zależy od całej dokumentacji i konstrukcji porozumienia.

  • Historia spłat - potwierdza daty, waluty i nominalne kwoty wpłacane przez kredytobiorcę.
  • Zaświadczenie banku - może opisywać saldo i operacje, ale jego treść należy zestawić z dokumentami źródłowymi.
  • Harmonogram rat - pokazuje parametry przyjmowane przez strony w określonym czasie, nie zawsze zaś pełne rozliczenie umowy.
  • Kalkulacja ugodowa - pozwala sprawdzić, czy określona liczba była wyłącznie informacją czy elementem wzajemnego ustępstwa.
  • Korespondencja przedugodowa - może ujawniać, czy konsument kwestionował saldo, spread lub metodę przewalutowania.

Czy późniejsza zmiana orzecznictwa oznacza błąd z art. 918 KC?

Nie, późniejszy wyrok TSUE lub Sądu Najwyższego nie oznacza automatycznie błędu z art. 918 KC, ponieważ przepis koncentruje się na faktach przyjętych przez strony przy podpisaniu ugody. Zmiana wykładni prawa może jednak mieć znaczenie dla odrębnej oceny ochrony konsumenta i przejrzystości postanowień.

Dotyczy to również spraw dotyczących klauzul abuzywnych, indeksacji, denominacji oraz konsekwencji nieważności umowy. Wyroki TSUE, w tym C-260/18, C-520/21 i C-756/22, odnoszą się do ważnych zagadnień ochrony konsumenckiej, ale nie zastępują analizy konkretnej ugody. C-452/18 Ibercaja Banco ma tu szczególne znaczenie, ponieważ dotyczy warunków rezygnacji z ochrony przed nieuczciwym postanowieniem.

Czy zła ocena opłacalności ugody jest błędem z art. 918 KC?

Nie, samo późniejsze przekonanie, że ugoda była finansowo nieopłacalna, nie spełnia automatycznie przesłanek art. 918 KC. Ugoda z bankiem często polega właśnie na świadomym podziale ryzyka dotyczącego wyniku sprawy, kursu CHF, oprocentowania lub przyszłych kosztów.

Rodzaj sytuacji Przykład Znaczenie dla art. 918 KC
Błąd co do faktu W kalkulacji pominięto udokumentowaną wpłatę. Może wymagać analizy przesłanek z art. 918 KC.
Błąd co do prawa Strona inaczej ocenia skutki abuzywności klauzuli. Nie jest automatycznie błędem dotyczącym niewątpliwego faktu.
Zmiana orzecznictwa Po ugodzie zapada korzystny wyrok TSUE. Nie uchyla ugody sam przez się.
Ocena ekonomiczna Po czasie wariant sądowy wydaje się korzystniejszy. Sama nieopłacalność nie przesądza o błędzie.

Nie należy mieszać tych kategorii. Błąd jako wada oświadczenia woli ma ustawowe granice, a ryzyko świadomie objęte kompromisem nie staje się błędem tylko dlatego, że późniejsze zdarzenia zmieniają bilans korzyści.

Jak przejrzystość ugody i informacja banku wpływają na ocenę?

Przejrzystość ugody oznacza, że konsument może zrozumieć jej skutki prawne i ekonomiczne, w tym zakres rezygnacji z roszczeń oraz mechanizm rozliczenia. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku C-452/18 z 9 lipca 2020 r. wskazał, że rezygnacja z ochrony wynikającej z nieuczciwego warunku musi być wolna i świadoma.

Czy ugoda z bankiem może zawierać nieuczciwe warunki?

Tak, ugoda zawarta z konsumentem może podlegać ocenie z perspektywy dyrektywy 93/13 i art. 3851 KC, gdy jej postanowienia nie były indywidualnie uzgodnione oraz kształtują prawa i obowiązki konsumenta sprzecznie z dobrymi obyczajami. Ocena zależy od treści dokumentu oraz okoliczności jego zawarcia.

Sam fakt, że ugoda dotyczy wcześniejszych klauzul abuzywnych, nie oznacza jeszcze jej nieważności ani bezskuteczności. Istotne jest między innymi, czy konsument rozumiał, z czego rezygnuje, jakie roszczenia mogły mu przysługiwać oraz jaki będzie skutek przewalutowania, salda i oprocentowania.

„Konsument może zrzec się ochrony przed nieuczciwym warunkiem, jeżeli jego zgoda jest wolna i świadoma.” - parafraza stanowiska TSUE, wyrok C-452/18, Ibercaja Banco, 2020

  • Zakres zrzeczenia roszczeń - ugoda powinna pozwalać ustalić, czy obejmuje tylko wskazany spór, czy także przyszłe roszczenia związane z umową.
  • Metoda rozliczenia - konsument powinien móc zrozumieć, jak bank wyliczył saldo, kwotę umorzenia oraz przyszłe raty.
  • Skutki oprocentowania - dokument powinien jasno określać wskaźnik, marżę, okres zmiennej lub stałej stopy oraz wpływ na ratę.
  • Informacja o alternatywach - znaczenie może mieć to, czy bank objaśnił prawne i ekonomiczne konsekwencje ugody w porównaniu z dalszym sporem.
  • Czas na analizę - możliwość zapoznania się z projektem i kalkulacją przed podpisem sprzyja ocenie, że decyzja była świadoma.

Jakie informacje powinien otrzymać konsument przed podpisaniem ugody?

Bank powinien przekazać informacje pozwalające zrozumieć kluczowe konsekwencje ugody, zwłaszcza wysokość salda, sposób dalszej spłaty, oprocentowanie, zakres wzajemnych roszczeń i skutki oświadczeń o zrzeczeniu się roszczeń. Zakres wystarczającej informacji zależy od dokumentu, sytuacji kredytobiorcy i poziomu skomplikowania rozliczeń.

Piąty przykład: ugoda zastępuje LIBOR lub SARON wskaźnikiem WIBOR i dodaje marżę 2,00 punktów procentowych. Przejrzysta informacja nie powinna ograniczać się do nazwy wskaźnika. Powinna umożliwiać zrozumienie, że zmienność stopy może wpływać na wysokość kolejnych rat. Szósty przykład: bank wskazuje kwotę umorzenia, lecz nie wyjaśnia, jakie operacje doprowadziły do wyliczenia salda. Taki brak może mieć znaczenie przy analizie konsumenckiej.

Czy art. 918 KC jest jedyną podstawą oceny ugody?

Nie. Art. 918 KC bada szczególny błąd przy ugodzie, natomiast przejrzystość, abuzywność, ogólne wady oświadczenia woli i zgodność postanowień z prawem mogą wymagać odrębnej kwalifikacji.

Właśnie dlatego nie należy sprowadzać sprawy do jednego hasła „uchylenie się od ugody”. Analiza może obejmować art. 84 i 88 KC, art. 3851 KC, dyrektywę 93/13 oraz standard świadomej zgody konsumenta rozwijany przez TSUE. Każda podstawa ma własne warunki, dowody i konsekwencje.

Jakie inne podstawy oceny ugody należy odróżnić od art. 918 KC?

Art. 918 KC nie zastępuje art. 84 i 88 KC ani kontroli abuzywności wynikającej z art. 3851 KC i dyrektywy 93/13. W sprawie ugody frankowej trzeba oddzielić błąd co do wspólnie przyjętego faktu od oceny oświadczenia woli, ochrony konsumenta oraz skutków nieuczciwych postanowień.

Czym art. 918 KC różni się od art. 84 i 88 KC?

Art. 84 KC zawiera ogólną regulację błędu przy składaniu oświadczenia woli, a art. 88 KC określa sposób i termin uchylenia się od jego skutków. Art. 918 KC zawęża możliwość powołania się na błąd przy ugodzie do sytuacji wskazanej w tym przepisie.

Termin i forma oświadczenia wymagają osobnej oceny prawnej. Art. 88 KC przewiduje co do zasady roczny termin liczony od wykrycia błędu, przy czym ustalenie daty wykrycia oraz właściwej podstawy prawnej należy do analizy konkretnej sprawy. Nie należy zakładać, że podpisanie reklamacji albo samo zakwestionowanie ugody zastępuje skuteczne oświadczenie.

  • Art. 84 KC - opisuje ogólne przesłanki błędu jako wady oświadczenia woli.
  • Art. 88 KC - reguluje formę pisemnego oświadczenia oraz termin uchylenia się od skutków oświadczenia złożonego pod wpływem błędu.
  • Art. 917 KC - definiuje ugodę przez wzajemne ustępstwa służące usunięciu sporu lub niepewności.
  • Art. 918 KC - ustanawia szczególną granicę powoływania się na błąd przy ugodzie.
  • Art. 3851 KC - stanowi punkt odniesienia dla kontroli niedozwolonych postanowień w relacji z konsumentem.

Jak odróżnić ugodę od uznania długu i zwykłego aneksu?

Trzeba odczytać funkcję dokumentu i jego postanowienia, a nie poprzestać na nazwie nadanej przez bank. Uznanie długu koncentruje się na potwierdzeniu zobowiązania, zwykły aneks zmienia element umowy, natomiast ugoda opiera się na wzajemnych ustępstwach mających usunąć spór lub niepewność.

Siódmy przykład: dokument wyłącznie obniża marżę od następnej raty, bez regulowania roszczeń z przeszłości. Może być aneksem. Ósmy przykład: dokument określa saldo, sposób przewalutowania, końcowe rozliczenie i wzajemne zrzeczenie roszczeń. Taki układ może wskazywać na ugodę. Kwalifikacja zależy od całego tekstu.

Co art. 918 KC może oznaczać dla frankowicza, który podpisał ugodę?

Co art. 918 KC może oznaczać dla frankowicza, który podpisał ugodę?

Art. 918 KC może mieć znaczenie dla frankowicza tylko po sprawdzeniu rodzaju błędu, treści ugody, informacji przekazanych przez bank i terminów prawnych. Późniejsza zmiana linii orzeczniczej ani niekorzystny bilans ekonomiczny nie dają automatycznej podstawy do uchylenia się od ugody z bankiem.

Jakie dokumenty są najważniejsze do oceny ugody?

Pierwszym krokiem jest zebranie pełnej dokumentacji z okresu poprzedzającego podpisanie ugody oraz z dnia jej zawarcia. Pojedyncza strona z końcową kwotą zwykle nie wystarcza do ustalenia, jakie fakty strony uznały za niewątpliwe i jakie informacje otrzymał konsument.

  1. Podpisana ugoda i wszystkie załączniki - pokazują zakres ustępstw, zrzeczeń oraz reguły wyliczenia salda i rat.
  2. Umowa kredytu oraz wcześniejsze aneksy - pozwalają ustalić mechanizm indeksacji lub denominacji, kursy i pierwotne warunki oprocentowania.
  3. Projekty ugody i symulacje banku - mogą pokazać, jakie dane bank prezentował przed podjęciem decyzji.
  4. Historia spłat oraz zaświadczenia - umożliwiają weryfikację kwot wpłat, salda i rozliczeń wskazanych w porozumieniu.
  5. Korespondencja z bankiem - może wyjaśniać, czy konsument zgłaszał zastrzeżenia, otrzymał wyjaśnienia i miał czas na analizę.

Czy niekorzystna ugoda może zostać automatycznie unieważniona?

Nie, niekorzystna ugoda nie staje się automatycznie nieważna ani bezskuteczna tylko dlatego, że inny wariant rozliczenia byłby korzystniejszy. Ocena zależy od okoliczności sprawy, w tym od ewentualnego błędu co do faktu, świadomej zgody konsumenta i treści konkretnych postanowień.

Dziewiąty przykład: po podpisaniu ugody kurs CHF zmienia się w sposób korzystniejszy dla osoby, która pozostała przy kredycie walutowym. To zdarzenie przyszłe, a nie dowód błędu w istniejącym fakcie. Dziesiąty przykład: po ugodzie zapada wyrok korzystny dla kredytobiorców w podobnym typie umów. Taki wyrok może wymagać analizy prawnej, ale sam nie rozstrzyga skutków zawartego wcześniej porozumienia.

Dlaczego potrzebna jest indywidualna ocena?

Indywidualna ocena jest potrzebna, ponieważ dwie ugody o podobnej nazwie mogą odmiennie opisywać saldo, zrzeczenie roszczeń, wskaźnik oprocentowania i stan wiedzy konsumenta. O wyniku nie przesądza hasło „błąd przy ugodzie”, lecz dowody oraz prawidłowe zastosowanie konkretnych przepisów.

Artykuł porządkuje pojęcia, lecz nie zastępuje analizy dokumentów. Przy decyzji dotyczącej własnej ugody należy skonsultować jej treść z prawnikiem, który oceni stan faktyczny, terminy i dostępne podstawy prawne. Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej.

Najczęściej zadawane pytania

Czego musi dotyczyć błąd z art. 918 KC?

Błąd musi dotyczyć stanu faktycznego, który strony przy zawieraniu ugody uznawały za niewątpliwy. Konieczne jest także ustalenie, że przy znajomości prawdziwego stanu spór lub niepewność nie powstałyby. Każdą z tych przesłanek trzeba oceniać na podstawie dokumentów i okoliczności danej ugody.

Czy późniejszy korzystny wyrok TSUE oznacza błąd przy ugodzie?

Nie automatycznie. Późniejszy rozwój orzecznictwa zwykle nie jest tożsamy z błędem co do wspólnie przyjętego faktu w chwili zawierania ugody. Wyrok TSUE może mieć znaczenie dla innych zagadnień, zwłaszcza przejrzystości ugody i świadomej zgody konsumenta.

Czy błędne saldo kredytu może mieć znaczenie?

Tak, błędne saldo może dotyczyć stanu faktycznego, jeżeli jego prawidłową wysokość można wykazać dokumentami. Trzeba jednak sprawdzić, czy bank i konsument rzeczywiście uznali tę kwotę za niewątpliwą oraz czy prawidłowe saldo eliminowałoby spór lub niepewność. Sama różnica w kalkulacji nie przesądza jeszcze sprawy.

Czy brak opłacalności ugody pozwala się od niej uchylić?

Nie, samo późniejsze przekonanie o nieopłacalności ugody nie spełnia automatycznie przesłanek art. 918 KC. Ugoda zawiera element kompromisu i może obejmować świadomie przyjęte ryzyko. Znaczenie mają konkretny błąd, treść porozumienia oraz informacje dostępne w chwili podpisu.

Czy ugoda z bankiem podlega ochronie konsumenckiej?

Tak, ugoda z konsumentem może podlegać ocenie w świetle dyrektywy 93/13 oraz przepisów o niedozwolonych postanowieniach umownych. Istotne jest, czy konsument dobrowolnie i świadomie zaakceptował jej skutki, w tym ewentualną rezygnację z ochrony. Standard ten wynika między innymi z wyroku TSUE C-452/18.

Czy art. 88 KC przewiduje termin na działanie?

Tak, art. 88 KC reguluje termin i formę uchylenia się od skutków oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu. Co do zasady przepis wskazuje roczny termin od wykrycia błędu, ale sposób liczenia terminu oraz właściwa podstawa prawna zależą od okoliczności sprawy. Nie należy zwlekać z analizą dokumentów.

Źródła i literatura

Źródła i literatura
  1. ISAP - ustawa z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, w szczególności art. 84, 88, 917 i 918.
  2. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej - wyrok z 9 lipca 2020 r., C-452/18, Ibercaja Banco, ECLI:EU:C:2020:536.
  3. EUR-Lex - dyrektywa Rady 93/13/EWG z 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich.
  4. SAOS - System Analizy Orzeczeń Sądowych, baza orzecznictwa do dalszej weryfikacji aktualnej linii sądowej.
  5. ugoda frankowa z bankiem, błąd jako wada oświadczenia woli, świadoma zgoda konsumenta oraz klauzule abuzywne w ugodzie.

Przeczytaj również