Czy niższe oprocentowanie LIBOR równoważyło wzrost salda wynikający ze zmiany kursu CHF?

Czy niższy LIBOR równoważył wzrost salda kredytu po zmianie kursu CHF?

Niższy LIBOR CHF nie tworzył automatycznej przeciwwagi dla wzrostu salda po umocnieniu franka szwajcarskiego. LIBOR wpływał na oprocentowanie, a kurs CHF/PLN na złotową wartość zadłużenia i rat; są to odrębne mechanizmy. Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-260/18 zapadł 3 października 2019 r., lecz nie ustanowił wzoru „niższe odsetki minus wyższe saldo”.

Dlaczego nie ma jednej odpowiedzi dla wszystkich umów?

To zależy od daty uruchomienia kredytu, kursu przy wypłacie i spłacie, marży banku, długości okresu kredytowania, rodzaju rat oraz pełnej historii wpłat. Porównanie jednej raty z wybranego miesiąca może pokazać coś zupełnie innego niż porównanie salda lub wszystkich przepływów pieniężnych.

• Oprocentowanie nominalne - zwykle obejmowało LIBOR CHF oraz stałą marżę banku.
• Rata miesięczna - zawierała część kapitałową i odsetkową, a jej wartość w PLN zależała także od kursu przy spłacie.
• Saldo w CHF - oznaczało kapitał przypisany do waluty odniesienia po rozliczeniu dotychczasowych rat.
• Saldo w PLN - było równowartością salda CHF ustaloną według konkretnego kursu CHF/PLN.
• Łączne wpłaty - wymagają zestawienia każdej raty, nadpłaty, prowizji i ewentualnych kosztów dodatkowych.

Zdanie, które można bezpiecznie postawić, brzmi: spadek LIBOR CHF mógł obniżać koszt odsetkowy, ale sam w sobie nie zmieniał kursu stosowanego do przeliczenia salda. Rzecznik Finansowy opisuje ryzyko kursowe i ryzyko zmiennego oprocentowania jako różne elementy ekonomiki kredytu waloryzowanego walutą obcą (źródło: Rzecznik Finansowy, 2016).

Czy niższa rata wystarcza do oceny ekonomicznego skutku kredytu?

Nie. Niższa rata może wynikać ze spadku części odsetkowej, podczas gdy równocześnie rośnie złotowa wartość pozostałego kapitału. Ten sam kredyt może więc mieć okresowo niższy koszt miesięczny i wyższe saldo liczone w złotych.

• Porównanie rat - odpowiada na pytanie o bieżące obciążenie budżetu w konkretnych miesiącach.
• Porównanie odsetek - pokazuje skutek zmian stawki referencyjnej oraz marży banku.
• Porównanie salda - wymaga wskazania jednego dnia oraz kursu użytego do przeliczenia.
• Porównanie całkowitych przepływów - obejmuje wszystkie płatności dokonane przez kredytobiorcę.
• Porównanie prawne - bada treść i przejrzystość postanowień umowy, a nie tylko końcowy rachunek ekonomiczny.

Czym był LIBOR CHF i jak wpływał na oprocentowanie kredytu?

LIBOR CHF to historyczna stawka referencyjna dla franka szwajcarskiego, charakteryzująca się określonym tenorem, okresową aktualizacją i zastosowaniem jako składnik oprocentowania wielu kredytów CHF. UOKiK wskazywał, że typowy mechanizm obejmował LIBOR 3M albo LIBOR 6M powiększony o marżę banku (źródło: UOKiK, 2015).

Jak działała formuła LIBOR CHF plus marża banku?

Formuła działała przez dodanie stawki LIBOR CHF z umówionego dnia aktualizacji do stałej marży banku. Jeżeli umowa przewidywała LIBOR 3M, bank zwykle aktualizował bazową część oprocentowania co trzy miesiące; przy LIBOR 6M okres ten był zwykle sześciomiesięczny.

• LIBOR 3M - oznaczał stawkę dla trzymiesięcznego okresu referencyjnego wskazanego w umowie.
• LIBOR 6M - odnosił się do sześciomiesięcznego okresu referencyjnego i innego rytmu aktualizacji.
• Marża banku - była dodatnim składnikiem oprocentowania określonym w umowie kredytowej.
• Data aktualizacji - decydowała, która wartość stawki bazowej miała zastosowanie w danym okresie.
• Kapitał do naliczenia odsetek - zależał od mechanizmu spłaty i salda ustalonego zgodnie z umową.

„Oprocentowanie kredytów walutowych jest zwykle sumą stawki LIBOR oraz marży banku.” - Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów, materiały informacyjne o kredytach CHF, 2015

Dla porządku terminologicznego: LIBOR CHF nie był synonimem pełnego oprocentowania, kursu CHF/PLN ani spreadu. W późniejszej praktyce rynkowej wskaźnik LIBOR CHF został zastąpiony przez SARON, ale sposób przejścia i jego skutki należy odczytywać z dokumentów konkretnej umowy lub aneksu.

Czy spadek LIBOR-u obniżał część odsetkową raty?

Tak, co do zasady spadek LIBOR CHF obniżał oprocentowanie i część odsetkową raty, jeżeli bank uwzględniał stawkę zgodnie z umową i nie stosował odrębnego ograniczenia minimalnego. Skala obniżki zależała od marży, salda oraz rodzaju rat.

• Niższa stawka bazowa - zmniejszała stopę używaną do wyliczenia odsetek w okresie rozliczeniowym.
• Wyższa marża - ograniczała wpływ spadku LIBOR-u na całkowite oprocentowanie.
• Duże saldo kapitału - zwiększało kwotową wagę odsetek naliczanych w danym miesiącu.
• Raty równe - mogą zmieniać strukturę kapitału i odsetek bez proporcjonalnej zmiany całej raty.
• Raty malejące - zwykle pokazują silniej zmieniającą się część odsetkową na początku spłaty.

LIBOR CHF - definicja i mechanizm oprocentowania wymaga więc oddzielenia od kursu waluty. Bank mógł naliczać niższe odsetki, ale nie oznaczało to jeszcze niższej złotowej wartości zadłużenia.

Jak kurs CHF wpływał na saldo zadłużenia wyrażone w złotych?

Kurs CHF wpływał na saldo kredytu w PLN przez przeliczenie kapitału powiązanego z frankiem szwajcarskim według kursu wskazanego przez konstrukcję umowy. Przy saldzie 100 000 CHF równowartość wynosi 250 000 PLN przy kursie 2,50 PLN/CHF oraz 450 000 PLN przy kursie 4,50 PLN/CHF; to przykład mechanizmu, nie rozliczenie konkretnego kredytu.

Czym różnił się kredyt indeksowany od denominowanego?

Kredyt indeksowany do CHF to konstrukcja, w której kwota kredytu była wskazana w PLN, a saldo lub świadczenia przeliczano według kursu CHF. Kredyt denominowany w CHF miał natomiast kwotę określoną w CHF, przy czym wypłata albo spłata mogły następować w PLN zgodnie z regułami umownymi.

Element	Kredyt indeksowany do CHF	Kredyt denominowany w CHF
Kwota wskazana w umowie	Zwykle PLN	Zwykle CHF
Rola kursu	Przelicza saldo lub świadczenia według mechanizmu umownego	Może wpływać na wypłatę i spłatę realizowaną w PLN
Znaczenie salda CHF	Wynika z indeksacji kapitału	Jest punktem wyjścia dla kwoty denominowanej
Ocena postanowień	Wymaga analizy klauzul konkretnej umowy	Wymaga analizy klauzul konkretnej umowy

Tabela opisuje konstrukcje spotykane w praktyce, a nie przesądza o ich kwalifikacji prawnej. Przy każdym wariancie istotne są postanowienia dotyczące wypłaty, spłaty, tabeli kursowej i informacji przekazanej konsumentowi.

• Kredyt indeksowany - wymaga ustalenia, kiedy i po jakim kursie bank przypisał saldo do CHF.
• Kredyt denominowany - wymaga sprawdzenia, jak kurs wpływał na kwotę wypłaconą w PLN.
• Saldo w CHF - nie jest tożsame z sumą przyszłych rat wyrażonych w złotych.
• Saldo w PLN - zmienia się wraz z kursem przyjętym do przeliczenia.
• Kredyt walutowy - nie powinien być automatycznie utożsamiany z każdym kredytem indeksowanym lub denominowanym.

Jaką rolę odgrywał spread walutowy?

Spread walutowy to różnica między kursem kupna a kursem sprzedaży waluty stosowanymi przez bank. W zależności od umowy mógł oddziaływać na przeliczenie wypłaty, saldo albo ratę spłacaną w PLN.

• Kurs kupna - mógł służyć bankowi przy przeliczeniu kwoty wypłacanej lub indeksowanej.
• Kurs sprzedaży - mógł służyć przy przeliczeniu raty wymaganej od kredytobiorcy.
• Tabela kursowa banku - wymaga odczytania zasad jej tworzenia zapisanych w umowie lub regulaminie.
• Spread - nie jest częścią stawki LIBOR CHF ani marży banku.
• Klauzula przeliczeniowa - może mieć znaczenie dla oceny przejrzystości mechanizmu kursowego.

Więcej o tym pojęciu wyjaśnia hasło spread walutowy w umowie kredytu CHF. Wzrost księgowej wartości salda w PLN nie przesądza samodzielnie o istnieniu ani wysokości roszczenia prawnego.

Dlaczego rata mogła spaść, mimo że saldo w PLN rosło?

Rata mogła spaść, mimo że saldo kredytu w PLN rosło, ponieważ rata kapitałowo-odsetkowa i złotowa wartość pozostałego kapitału mierzą inne zjawiska. Niższy LIBOR ograniczał odsetki, a silniejszy CHF mógł podwyższać wynik przeliczenia salda oraz raty w złotych (źródło: Rzecznik Finansowy, 2016).

Czym różni się rata miesięczna od salda zadłużenia?

Rata miesięczna to płatność za konkretny okres, a saldo to pozostały kapitał podlegający spłacie. Rata odpowiada na pytanie „ile płacę teraz”, natomiast saldo odpowiada na pytanie „jaki kapitał pozostaje według mechanizmu umowy”.

• Część kapitałowa - zmniejsza nominalne zadłużenie zgodnie z harmonogramem.
• Część odsetkowa - zależy od oprocentowania i kapitału pozostającego do spłaty.
• Kurs spłaty - może zmienić wartość raty wyrażonej w PLN.
• Kurs salda - może zmienić wartość pozostałego kapitału wyrażoną w PLN.
• Nadpłata - może wpływać na saldo, okres spłaty albo wysokość przyszłych rat według zasad banku.

Praktyczny przykład: jeżeli odsetki spadły po zmianie LIBOR CHF, rata w CHF mogła być niższa. Jeżeli jednak kurs sprzedaży CHF wzrósł, ta niższa rata po przeliczeniu na PLN nie musiała być niższa od wcześniejszej płatności.

Jak pozostały okres kredytowania i marża zmieniają wynik?

Pozostały okres spłaty oraz marża banku mogą wyraźnie zmienić wynik porównania, ponieważ wpływają na strukturę przyszłych rat. Długi okres oznacza więcej przyszłych okresów odsetkowych, ale nie znosi ryzyka zmian kursu CHF.

• Długi okres pozostały - zwiększa liczbę przyszłych aktualizacji oprocentowania i kursu.
• Stała marża - pozostaje w formule niezależnie od wahań LIBOR CHF.
• Wczesna faza spłaty - często obejmuje relatywnie wyższą część odsetkową raty równej.
• Późna faza spłaty - obejmuje inne proporcje kapitału i odsetek niż na początku umowy.
• Regularne nadpłaty - mogą zmieniać harmonogram, dlatego należy je uwzględniać w obliczeniach.

Porównywanie wyłącznie pierwszej i ostatniej raty pomija drogę pomiędzy nimi. To częsty błąd przy próbie oceny, czy niższe oprocentowanie „zrekompensowało” zmianę kursu.

Jak rzetelnie porównać korzyść z niższego LIBOR-u ze wzrostem salda?

Rzetelne porównanie wymaga co najmniej umowy, regulaminu, aneksów, historii oprocentowania, historii spłat, harmonogramów oraz danych o kursach zastosowanych przez bank. Należy porównać saldo, raty i odsetki na ten sam dzień, ponieważ każda z tych miar odpowiada na inne pytanie ekonomiczne.

Jakie dane z umowy i historii spłat są potrzebne do obliczeń?

Pierwszy krok to zebranie dokumentów źródłowych z całego okresu kredytowania, a nie tylko aktualnego harmonogramu. Zaświadczenie banku może być potrzebne do odtworzenia zastosowanych kursów, salda i sposobu księgowania wpłat.

1. Umowa kredytowa - pozwala ustalić kwotę, marżę, tenor LIBOR oraz zasady indeksacji lub denominacji.
2. Regulamin banku - może zawierać reguły tabel kursowych i aktualizacji oprocentowania.
3. Aneksy - mogą zmieniać walutę spłaty, sposób ustalania stawki lub harmonogram.
4. Historia oprocentowania - pokazuje daty i wartości stosowane przez bank w kolejnych okresach.
5. Historia spłat - pozwala odróżnić raty, nadpłaty, zaległości i inne księgowania.
6. Zaświadczenie banku - pomaga ustalić saldo kapitału oraz kursy użyte przy konkretnych operacjach.

Ekonomiczna kalkulacja nie zastępuje oceny prawnej postanowień. Przejrzystość klauzuli, zakres informacji udzielonych przed zawarciem umowy i indywidualne uzgodnienie warunku to odrębne zagadnienia.

Jak wygląda przykład mechanizmu bez pozornej dokładności?

Przykład należy oprzeć na jasno opisanych założeniach, bez przedstawiania go jako wyliczenia dla cudzej umowy. Jeżeli saldo wynosi 100 000 CHF, zmiana kursu z 2,50 do 4,50 PLN/CHF zwiększa jego równowartość z 250 000 do 450 000 PLN, czyli o 200 000 PLN.

• Saldo 100 000 CHF - jest wyłącznie przyjętym założeniem ilustracyjnym.
• Kurs 2,50 PLN/CHF - daje równowartość 250 000 PLN w tym przykładzie.
• Kurs 4,50 PLN/CHF - daje równowartość 450 000 PLN w tym przykładzie.
• Spadek LIBOR CHF - może obniżyć odsetki, ale nie zmienia samodzielnie podanego salda CHF.
• Marża banku - wpływa na oprocentowanie i powinna zostać uwzględniona osobno.

Takie zestawienie pokazuje mechanizm, ale nie odpowiada jeszcze na pytanie o całkowity koszt kredytu. Trzeba dodać faktyczne raty, ich daty, kursy oraz saldo na identyczny dzień porównawczy.

Czy ujemny LIBOR CHF oznaczał ujemne oprocentowanie kredytu?

Nie, ujemny LIBOR CHF nie musiał oznaczać ujemnego oprocentowania całego kredytu, ponieważ do stawki bazowej bank zazwyczaj dodawał dodatnią marżę. Znaczenie miały również postanowienia o minimalnej stawce bazowej albo minimalnym oprocentowaniu, które UOKiK analizował w związku z kredytami CHF (źródło: UOKiK, 2016).

Jak obliczyć skutki ujemnej stawki bazowej?

Najpierw trzeba odczytać z umowy pełną formułę oprocentowania, a następnie sprawdzić, czy dokument przewiduje ograniczenie typu „LIBOR nie mniej niż zero”. Sama ujemna stawka referencyjna nie mówi jeszcze, jaki wynik przyjął bank.

• Ujemny LIBOR CHF - obniża składnik bazowy, jeżeli umowa pozwala uwzględnić jego pełną wartość.
• Dodatnia marża - może utrzymać całkowite oprocentowanie powyżej zera.
• Minimalny LIBOR - może ograniczać wpływ wartości ujemnej na formułę oprocentowania.
• Minimalne oprocentowanie - jest innym postanowieniem niż minimalna wartość samego LIBOR-u.
• Historia zmian stopy - pozwala sprawdzić, jak bank stosował formułę w kolejnych okresach.

Czy bank mógł stosować dolne ograniczenie stawki?

To zależy od dokładnej treści umowy, regulaminu, aneksów oraz sposobu przedstawienia warunku konsumentowi przed zawarciem umowy. Nie można przesądzić skuteczności ani abuzywności ograniczenia bez analizy jego transparentności i okoliczności konkretnej sprawy.

• Treść klauzuli - określa, czy ograniczenie dotyczy LIBOR-u, oprocentowania czy obu wartości.
• Regulamin - może uzupełniać mechanizm wskazany w umowie głównej.
• Informacja przedkontraktowa - ma znaczenie dla oceny, czy warunek został przedstawiony jasno.
• Praktyka rozliczeń - pokazuje, jak bank stosował postanowienie w konkretnych okresach.
• Ocena prawna - zależy od art. 385⁽¹⁾ Kodeksu cywilnego, dyrektywy 93/13/EWG oraz okoliczności sprawy.

Jak orzecznictwo TSUE odnosi się do ryzyka kursowego i LIBOR CHF?

Orzecznictwo TSUE, w tym sprawa C-260/18 Dziubak, dotyczy przede wszystkim skutków nieuczciwych postanowień związanych z mechanizmem różnic kursowych i dalszego obowiązywania umowy. Nie ustanawia testu ekonomicznego, w którym niższy LIBOR CHF automatycznie kompensuje wzrost salda wywołany przez kurs CHF.

Co wynika z wyroku TSUE C-260/18 dla mechanizmu kursowego?

Wyrok z 3 października 2019 r. wskazuje, że sąd krajowy ocenia skutki eliminacji nieuczciwych warunków w świetle ochrony konsumenta i prawa krajowego. TSUE nie nakazał jednak jednego rozwiązania dla wszystkich umów CHF; wynik zależy od treści umowy, stanowiska konsumenta i oceny sądu.

„Umowa powinna co do zasady nadal obowiązywać bez zmian innych niż wynikające z usunięcia nieuczciwych warunków, o ile dalsze obowiązywanie umowy jest prawnie możliwe.” - Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wyrok C-260/18, 3 października 2019 r.

• Sprawa C-260/18 Dziubak - odnosiła się do polskiej umowy indeksowanej do CHF i dyrektywy 93/13/EWG.
• Mechanizm różnic kursowych - był przedmiotem analizy w kontekście nieuczciwych warunków umownych.
• Dalsze obowiązywanie umowy - wymaga oceny możliwości utrzymania umowy po usunięciu warunku.
• Ochrona konsumenta - pozostaje celem kontroli wynikającej z dyrektywy 93/13/EWG.
• LIBOR CHF - nie został przez TSUE uznany za uniwersalną rekompensatę ryzyka kursowego.

Czy niższe oprocentowanie wyłącza badanie klauzul przeliczeniowych?

Nie. Niższe oprocentowanie nie wyłącza badania, czy klauzula przeliczeniowa była przejrzysta i czy nie powodowała znaczącej nierównowagi praw oraz obowiązków stron ze szkodą dla konsumenta. Taki standard wynika z dyrektywy 93/13/EWG oraz art. 385⁽¹⁾ Kodeksu cywilnego.

• Korzyść odsetkowa - dotyczy ceny kredytu wynikającej ze stawki referencyjnej i marży.
• Ryzyko kursowe - dotyczy skutków zmiany CHF/PLN dla długu i płatności.
• Przejrzystość klauzuli - wymaga oceny, czy konsument mógł zrozumieć jej konsekwencje.
• Abuzywność - nie wynika automatycznie ani z samego wzrostu kursu, ani z niższego LIBOR-u.
• Ocena sądu - zależy od konkretnej umowy i okoliczności jej zawarcia.

Klauzule abuzywne w kredytach frankowych oraz ryzyko kursowe w kredycie frankowym to pojęcia powiązane, lecz nie tożsame z oprocentowaniem. Także późniejsze sprawy TSUE, takie jak C-520/21 czy C-756/22, należy odczytywać w zakresie ich konkretnych pytań prejudycjalnych, bez przenoszenia uproszczonych tez na każdą umowę.

Jakie znaczenie ma indywidualna analiza umowy i rozliczeń frankowicza?

Indywidualna analiza powinna rozdzielić LIBOR CHF, marżę banku, kurs CHF/PLN, spread walutowy, saldo i historię spłat, a następnie zestawić je na wspólnej osi czasu. Ekonomiczna korzyść z niższego oprocentowania nie przesądza ani wyniku oceny prawnej, ani skutku dla konkretnego frankowicza.

Co należy ustalić przed oceną swojej sytuacji?

Pierwszym krokiem jest ustalenie konstrukcji własnej umowy oraz zebranie dokumentów, które pokazują rzeczywisty sposób jej wykonywania. Dopiero wtedy można porównać saldo, odsetki i płatności bez mieszania różnych miar.

• Rodzaj kredytu - należy ustalić, czy umowa ma konstrukcję indeksowaną czy denominowaną.
• Mechanizm kursowy - należy odczytać z umowy i regulaminu, a nie rekonstruować z pamięci.
• Formuła oprocentowania - powinna wskazywać tenor LIBOR CHF, marżę oraz daty aktualizacji.
• Historia spłat - powinna obejmować wszystkie raty, nadpłaty i zmiany harmonogramu.
• Saldo na dzień analizy - powinno być porównywane według jasno wskazanego kursu i daty.

Materiały Rzecznika Finansowego oraz UOKiK pomagają zrozumieć mechanizmy, lecz nie zastępują analizy dokumentów konkretnej relacji z bankiem. Nie jest to też poradnik wyboru pozwu, ugody ani określonego roszczenia.

Czy artykuł zastępuje indywidualną poradę prawną?

Nie. Artykuł wyjaśnia różnicę między skutkiem LIBOR CHF a skutkiem kursu CHF, ale nie ocenia konkretnej umowy, nie oblicza roszczeń i nie przewiduje wyniku postępowania. Ocena sytuacji zależy od treści dokumentów oraz okoliczności konkretnej sprawy.

• Analiza ekonomiczna - służy do zrozumienia przepływów i nie przesądza oceny prawnej.
• Analiza prawna - wymaga badania klauzul, materiału dowodowego i aktualnego orzecznictwa.
• Rzecznik Finansowy - publikuje materiały wyjaśniające mechanizmy kredytów waloryzowanych walutą obcą.
• UOKiK - publikuje informacje konsumenckie dotyczące kredytów CHF i LIBOR-u.
• TSUE i sądy krajowe - rozstrzygają konkretne zagadnienia prawne w ramach danych spraw.

Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. Ocena sytuacji kredytobiorcy zależy od treści umowy, dokumentów i okoliczności konkretnej sprawy.

Najczęściej zadawane pytania

Czy spadek LIBOR CHF obniżał ratę kredytu frankowego?

Co do zasady spadek LIBOR CHF obniżał oprocentowanie będące sumą stawki bazowej i marży banku, a przez to część odsetkową raty. Dokładny skutek zależał jednak od treści umowy, częstotliwości aktualizacji stawki, wysokości marży i aktualnego salda.

Czy niski LIBOR zmniejszał saldo kredytu wyrażone w CHF?

Nie, LIBOR wpływał przede wszystkim na naliczane odsetki, a nie na kurs CHF ani automatyczną korektę nominalnego salda kapitału w CHF. Na tempo spłaty kapitału wpływały również rodzaj rat, okres kredytowania i faktycznie dokonane wpłaty.

Dlaczego saldo kredytu w PLN mogło rosnąć mimo regularnej spłaty?

Jeżeli saldo pozostawało powiązane z CHF, umocnienie franka zwiększało jego równowartość w złotych. Taki wynik mógł wystąpić mimo zmniejszania kapitału w CHF, ponieważ spłata kapitału i przeliczenie walutowe są odrębnymi operacjami.

Czy można stwierdzić, że LIBOR zrekompensował wzrost kursu CHF?

Nie można tego stwierdzić bez określenia, co jest porównywane, i bez danych z konkretnej umowy. Inny wynik może dotyczyć miesięcznej raty, inny sumy odsetek, a jeszcze inny złotowej wartości salda na wybrany dzień.

Czy ujemny LIBOR CHF oznaczał ujemne oprocentowanie kredytu?

Nie zawsze, ponieważ oprocentowanie było zwykle sumą LIBOR CHF i dodatniej marży banku. Znaczenie mogły mieć także klauzule minimalnej stawki lub minimalnego oprocentowania, których treść wymaga osobnej analizy.

Czy niższe oprocentowanie wyklucza abuzywność klauzuli kursowej?

Nie. Korzyść ekonomiczna wynikająca z niższej stawki nie zastępuje badania przejrzystości i uczciwości postanowień o ryzyku kursowym oraz sposobie ustalania kursów. Ocena prawna zależy od treści umowy i okoliczności konkretnej sprawy.

Jakie dokumenty są potrzebne do porównania wpływu LIBOR-u i kursu CHF?

Potrzebne są umowa, regulamin, aneksy, harmonogramy, historia oprocentowania, historia spłat oraz zaświadczenie banku wskazujące zastosowane kursy i rozliczenie kapitału. Bez tych danych kalkulacja może pomijać istotne elementy mechanizmu.

Czy wyrok TSUE C-260/18 rozstrzyga, że niski LIBOR równoważył ryzyko kursowe?

Nie. Wyrok C-260/18 dotyczy skutków nieuczciwych postanowień związanych z różnicami kursowymi i możliwości dalszego obowiązywania umowy. Nie ustanawia uniwersalnego wzoru ekonomicznego porównującego oszczędności odsetkowe ze wzrostem salda.

Źródła i literatura

1. Rzecznik Finansowy, Analiza prawna wybranych postanowień umownych stosowanych przez banki w umowach kredytów waloryzowanych kursem waluty obcej, 2016.
2. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów, FAQ dotyczące kredytów we franku szwajcarskim, materiał informacyjny.
3. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Kredyty hipoteczne wyrażone w walutach obcych - odpowiedzi na najczęstsze pytania konsumentów, 2016.
4. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wyrok w sprawie C-260/18, Dziubak, EU:C:2019:819, 3 października 2019 r.
5. Dyrektywa Rady 93/13/EWG z 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich.

Przeczytaj również

• Aneks do kredytu CHF a ugoda - dlaczego tych pojęć nie należy utożsamiać?
• Aneks do umowy frankowej - czy nowe zasady spłaty usuwają skutki wcześniejszego mechanizmu kursowego?